Caritas in de praktijk: Warme jassenproject
De PCI van de H. Lebuinusparochie kwam via Facebook op een nieuw idee: armen de koude winter doorhelpen met jassen. Zo ontstond een oecumenische werkgroep. In 2023 was de vraag: komen er wel genoeg mensen op de jassen af? In 2024 was de vraag al andersom: krijgen we genoeg jassen om aan de grote vraag te voldoen? Er werden drie geschikte openbare uitgiftepunten gevonden in Deventer-Olst-Wijhe. Van allerlei kanten werden jassen aangeboden. Ook shawls, mutsen, dassen en handschoenen waren welkom. Niemand die iets meenam hoefde zich daarvoor te verantwoorden.
“Het uitgangspunt bij uitgifte is vertrouwen”
Het idee voor dit project is via Facebook ‘overgewaaid’ uit Dublin in Ierland naar elders. In Ierland vond het navolging, en in ons land, met name in de Achterhoek. Daar begon in 2019 een werkgroep in Winterswijk. Ondertussen zijn er al zes plaatsen die warme jassen gratis aanbieden. Waaronder de oecumenische werkgroep van mensen uit Deventer, Olst en Wijhe.
Hoe kwam het project mensen aan de IJssel ter ore? Via een broer van Caritasbestuurder Edwin Dorland, die actief is in de werkgroep in Winterswijk. Zo kan het dus gaan. Edwin vond steun bij de Parochiële Caritas Instelling (PCI) van de Lebuinusparochie en zette het projectvoorstel uit onder de netwerkpartners. Daaronder de caritaswerkgroepen en de protestantse diaconieën in Deventer, Olst en Wijhe. Zo ontstond een oecumenische werkgroep, met vertegenwoordigers van kleinere plaatsen, zoals Boerhaar en Boskamp. De werkgroep was benieuwd of het initiatief zou aanslaan. In 2023 was de vraag: ‘Komen er wel genoeg mensen op de jassen af?’ In 2024 was de vraag al andersom: ‘Krijgen we wel genoeg jassen om aan de grote vraag te voldoen?’
Het project is geleidelijk aan gegroeid
Men begon vanaf de zomer van 2023 met oproepen via lokale en regionale bladen en via Facebook om winterjassen te doneren aan ‘Warme Jassen’. Van allerlei kanten werden jassen aangeboden. Ook shawls, mutsen, dassen en handschoenen waren welkom. In Olst en Wijhe werden breisters bereid gevonden om aan de actie bij te dragen. Er werden dassen, mutsen en wanten gebreid en van wol werden plaids gemaakt. In Olst zamelde de Kringloopwinkel Goede Buren maandenlang jassen in voor de actie ‘Warme Jassen’. Nog voordat de actie in de maand november 2023 van start ging waren er al zoveel jassen gedoneerd, dat een aantal daarvan kon worden uitgegeven aan alleenstaande minderjarige asielzoekers, die in Heino waren ondergebracht, wat eigenlijk buiten het actiegebied is. In de eerste actiemaand in 2023 zette zelfs iemand in Broekland, meer richting Raalte, dus buiten het actiegebied, een kast op de stoep neer. In die kast konden inwoners van Broekland jassen doen. Deze jassen gingen vervolgens naar de ‘Warme Jassen’ locaties in Olst en Wijhe.
Uitgiftepunten op diverse plekken
Zo mocht men gedurende de maand november in 2023 en 2024 in het centrum van Deventer vlakbij de oude Lebuinuskerk naast elkaar drie bouwhekken plaatsen. Namelijk op de Botermarkt onder een middeleeuwse overkapping, een prachtige locatie. Aan die hekken konden de gebrachte warme jassen met hangertjes worden opgehangen. In de brede publiciteit werd, onder andere via de Facebookpagina van de 
Caritas, aangegeven dat de jassen bedoeld waren voor mensen die weinig geld hadden. Dag en nacht was de locatie toegankelijk. Er was in zoverre toezicht, dat er overdag altijd wel iemand was die ervoor zorgde dat alles er netjes bijhing. Hij of zij kwam ook vaak in gesprek met degenen die een jas zochten. Deze vrijwilligers komen van binnen en buiten de kerken. Niemand die iets meeneemt hoeft zich daarvoor te verantwoorden. Het uitgangspunt is vertrouwen. Als 80 tot 90 procent van de jassen bij de beoogde groep terecht komt is de werkgroep tevreden. Op basis van observaties van de 22 vrijwilligers in Deventer is er reden voor die tevredenheid. Want ze hebben onder andere vluchtelingen uit Oekraïne, daklozen, drugsverslaafden en moeders met kleine kinderen gesproken, die allemaal enorm blij waren met een fijne warme jas voor de winter. In Olst kwam het uitgiftepunt in het Kulturhus, in een ruimte die ook gebruikt wordt door de Voedselbank. In Wijhe werd voor de uitgifte ruimte gemaakt in de vrij toegankelijke kantine van het plaatselijke zwemvereniging.
In november 2023 werden er in Deventer ongeveer 560 warme jassen verstrekt en in Olst en Wijhe samen 240. Samen zo’n 800 jassen dus. Een flink resultaat voor een eerste keer. Met goede moed startte men de voorbereidingen voor 2024. De angst dat er misschien meer vraag zou komen dan aanbod kwam niet uit. Want dit jaar werden er in november vanuit de drie uitgiftepunten ongeveer 1.154 jassen verstrekt, en de nodige mutsen, shawls, plaids en handschoenen. Als er in november ergens meer vraag dan aanbod was werd er een beroep gedaan op de twee andere plaatsen. Zo was er altijd genoeg.
‘Warme jassen’ is al een begrip
Gedurende de actie ‘Warme Jassen’ werkt de Caritas samen met buurtbewoners, de gemeenten Deventer en Olst-Wijhe, 44 vrijwilligers, de Wijkaanpak van Deventer centrum en de kledingbank Deventer. De winterjassen die aan het eind van de maand november over zijn gaan naar de Kledingbank in Deventer. Ook die jassen komen dus goed terecht. Jassen die echt niet meer bruikbaar zijn, gaan via de Kledingbank naar een recyclingbedrijf dat er hoedenplanken voor auto’s van maakt. Door ‘Warme Jassen’ draagt de Caritas ook bij aan duurzaamheid.
Vanuit Caritas is er bekendheid gegeven over het project aan andere Caritasinstellingen. Zo zijn er soortgelijke initiatieven bijgekomen in Borne en Hengelo in Overijssel en in Culemborg in Gelderland. Eind 2024 werden ervaringen uitgewisseld met alle ‘Warme Jassen’ organisatoren in Oost-Nederland. Dit leverde goede ideeën op over hoe de actie ‘Warme Jassen’ van Caritas en anderen nog beter zichtbaar kan worden.
De actie ‘Warme Jassen’ is een groot succes. Het aanbod van warme jassen blijkt in een behoefte te voorzien van mensen van de arme kant van deze regio. Daarnaast draagt de actie merkbaar bij aan de sociale samenhang in wijken en dorpen.
Hans Oldenhof
Foto: De Oecumenische werkgroep van het Warme jassenproject Deventer Olst Wijhe
Locatie: Het voorportaal bij de ingang van de Broederenkerk (Broederenstraat 18, Deventer). Hier staan kledingrekken opgesteld.
Periode: 2 november tot en met 28 november 2026.
Openingstijden: Maandag tot en met zaterdag van 10:00 tot 17:00 uur (zondag gesloten)
